Władysław Strzemiński "Kompozycja unistyczna 13" (1934)
Nika Strzemińska, córka Władysława Strzemińskiego i Katarzyny Kobro, w jednej z rozmów powiedziała, że nie rozumiała unistycznych prac ojca – przypominały jej obicie fotela. W czasie czwartkowego kwadransa z „Kompozycją Unistyczną 13” z 1934 roku Marta Wlazeł wyjaśni, że istnieją jednak pewne różnice. Warto je poznać, bo koncepcja unizmu Władysława Strzemińskiego była najdalej posuniętą awangardową teorią sztuki. Radykalnie rozprawiała się z europejską tradycją, jednocześnie dotyczyła najgłębszej istoty malarstwa i punktów odniesienia dzieła każdego artysty: obrazu jako płaskiego czworoboku płótna zamkniętego ramą.
Władysław Strzemiński należał do najważniejszych postaci konstruktywistycznej awangardy lat 20. i 30. XX wieku. Urodził się w 1893 roku w Mińsku Białoruskim, zmarł w 1952 w Łodzi.
W latach 1911-1914 studiował w Wojskowej Szkole Inżynieryjnej w Petersburgu. Służąc w wojsku jako oficer saperów carskiej armii podczas I wojny światowej w 1916 roku został ciężko ranny. Utracił rękę i nogę. Pod wpływem opiekującej się nim w czasie pobytu w szpitalu przyszłej żony Katarzyny Kobro rozpoczął studia artystyczne. W Pierwszych Państwowych Wolnych Pracowniach (SWOMAS) w Moskwie nawiązał znajomość m.in. z Kazimierzem Malewiczem, tak więc duży wpływ miała na niego tradycja konstruktywizmu. Nie zgadzał się jednak na podporządkowanie sztuki prymatowi funkcjonalności, taktując ją jako niezależne „laboratorium form” zdolnych nadawać rytm życiu i rzeczywistości. Z Rosji Sowieckiej uciekł razem z Katarzyną Kobro do Polski. W 1931 zamieszkali w Łodzi.
Był malarzem, projektantem druku funkcjonalnego, ale także teoretykiem sztuki, twórcą teorii unizmu. Wykład jego teorii stanowiły rozprawy „Unizm w malarstwie” (1928), „Kompozycja w przestrzeni, obliczenia rytmu czasoprzestrzennego” (napisana w 1932 roku wspólnie z Katarzyną Kobro) i „Druk Funkcjonalny” (z 1935 roku).
Należał do awangardowych ugrupowań „BLOK" (1924-26), współtworzył Praesens (1926-29) i a.r. (1929-36).
Dzięki niemu powstała także Międzynarodowa Kolekcja Sztuki Nowoczesnej, stanowiąca najcenniejszą część zbiorów Muzeum Sztuki w Łodzi. W 1948 roku zaprojektował dla kolekcji Salę Neoplastyczną, stanowiącą unikalny przykład kształtowania przestrzeni wg. idei wywodzących się z neoplastycyzmu.
Był również pedagogiem – uczył rysunku w gimnazjach w Brzezinach i Koluszkach, był także współzałożycielem i od 1945 roku wykładowcą Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych (PWSSP) w Łodzi , gdzie stworzył pionierski Wydział Plastyki Przestrzennej. W 1950 został usunięty z uczelni pod zarzutem „formalizmu” i nie respektowania doktryny realizmu socjalistycznego. Dzisiaj Akademia Sztuk Pięknych nosi jego imię.
Tworzył m.in. „Kompozycje architektoniczne”, „Pejzaże morskie i łódzkie, „Kompozycje abstrakcyjne” i „Powidoki ”, a także cykle rysunków, w tym przejmujących rysunków wojennych.
Problem unizmu badał najpierw w płaskich kompozycjach z lat 1924-1929, a potem w fakturowych , monochromatycznych płótnach z lat 1931-34. Do tych ostatnich należy kompozycja nr 13, jednak ani o tej kompozycji, ani o pozostałych nie można powiedzieć jako o pełnej realizacją teorii. Stworzenie w każdym punkcie obrazu tego samego napięcia pozostało ideą, do której się dąży.
Dlaczego Zespół Czarnych Form Organicznych Abakanowicz wywołuje dreszcz emocju u odbiorcy i czy potrawy, po których zostały brudne półmiski w dziele Daniela Spoerri naprawdę zostały Zjedzone przez Katarzynę i jej przyjaciół. Na te i inne nurtujące bywalców Muzeum pytania odpowiedzą pracownicy Działu Edukacji. Zbiórka w każdy wakacyjny czwartek o godz. 18.00 przed kasą Muzeum. Wstęp wolny.
Władysław Strzemiński należał do najważniejszych postaci konstruktywistycznej awangardy lat 20. i 30. XX wieku. Urodził się w 1893 roku w Mińsku Białoruskim, zmarł w 1952 w Łodzi.
W latach 1911-1914 studiował w Wojskowej Szkole Inżynieryjnej w Petersburgu. Służąc w wojsku jako oficer saperów carskiej armii podczas I wojny światowej w 1916 roku został ciężko ranny. Utracił rękę i nogę. Pod wpływem opiekującej się nim w czasie pobytu w szpitalu przyszłej żony Katarzyny Kobro rozpoczął studia artystyczne. W Pierwszych Państwowych Wolnych Pracowniach (SWOMAS) w Moskwie nawiązał znajomość m.in. z Kazimierzem Malewiczem, tak więc duży wpływ miała na niego tradycja konstruktywizmu. Nie zgadzał się jednak na podporządkowanie sztuki prymatowi funkcjonalności, taktując ją jako niezależne „laboratorium form” zdolnych nadawać rytm życiu i rzeczywistości. Z Rosji Sowieckiej uciekł razem z Katarzyną Kobro do Polski. W 1931 zamieszkali w Łodzi.
Był malarzem, projektantem druku funkcjonalnego, ale także teoretykiem sztuki, twórcą teorii unizmu. Wykład jego teorii stanowiły rozprawy „Unizm w malarstwie” (1928), „Kompozycja w przestrzeni, obliczenia rytmu czasoprzestrzennego” (napisana w 1932 roku wspólnie z Katarzyną Kobro) i „Druk Funkcjonalny” (z 1935 roku).
Należał do awangardowych ugrupowań „BLOK" (1924-26), współtworzył Praesens (1926-29) i a.r. (1929-36).
Dzięki niemu powstała także Międzynarodowa Kolekcja Sztuki Nowoczesnej, stanowiąca najcenniejszą część zbiorów Muzeum Sztuki w Łodzi. W 1948 roku zaprojektował dla kolekcji Salę Neoplastyczną, stanowiącą unikalny przykład kształtowania przestrzeni wg. idei wywodzących się z neoplastycyzmu.
Był również pedagogiem – uczył rysunku w gimnazjach w Brzezinach i Koluszkach, był także współzałożycielem i od 1945 roku wykładowcą Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych (PWSSP) w Łodzi , gdzie stworzył pionierski Wydział Plastyki Przestrzennej. W 1950 został usunięty z uczelni pod zarzutem „formalizmu” i nie respektowania doktryny realizmu socjalistycznego. Dzisiaj Akademia Sztuk Pięknych nosi jego imię.
Tworzył m.in. „Kompozycje architektoniczne”, „Pejzaże morskie i łódzkie, „Kompozycje abstrakcyjne” i „Powidoki ”, a także cykle rysunków, w tym przejmujących rysunków wojennych.
Problem unizmu badał najpierw w płaskich kompozycjach z lat 1924-1929, a potem w fakturowych , monochromatycznych płótnach z lat 1931-34. Do tych ostatnich należy kompozycja nr 13, jednak ani o tej kompozycji, ani o pozostałych nie można powiedzieć jako o pełnej realizacją teorii. Stworzenie w każdym punkcie obrazu tego samego napięcia pozostało ideą, do której się dąży.
Dlaczego Zespół Czarnych Form Organicznych Abakanowicz wywołuje dreszcz emocju u odbiorcy i czy potrawy, po których zostały brudne półmiski w dziele Daniela Spoerri naprawdę zostały Zjedzone przez Katarzynę i jej przyjaciół. Na te i inne nurtujące bywalców Muzeum pytania odpowiedzą pracownicy Działu Edukacji. Zbiórka w każdy wakacyjny czwartek o godz. 18.00 przed kasą Muzeum. Wstęp wolny.
